İlimizde zeytin hasat sezonunun sonuna gelinmeye başlandı. Hasat yapan çiftçilerimiz bir yandan da bahçelerinde budama işlemlerine hız verdi. Müdürlüğümüz teknik personellerince yapılan arazi taramalarında ne yazık ki bazı zeytin bahçelerinde hatalı budama işlemlerine rastlanmıştır.
Budama, ağaca istenilen şekli vermek, uzun yıllar dengeli, kaliteli ve ekonomik verim almak için yapılan bir işlemdir. Budama ile ağaçta istenmeyen sürgün ve dallar çıkarılır. Gelişmesi istenen sürgün ve dalların da büyümelerine olanak sağlanır.
Kültürel işlemler içerisinde budama tek başına olmasa da yıllar arasında verimde görülen dalgalanmayı azaltmada veya kontrol altına almada ilk sırada yer almaktadır. Bu nedenle zeytincilik yapan kişilerin düzenli ürün alabilmesi için budamayı iyi bilmesi ve uygulaması gerekmektedir.
Pratikte yapılan hatalar, ağacın büyümesine olumsuz etki eder, verimliliği azaltır, hem ağaca hem de ekonomik olarak çiftçilerimize olumsuz etki eder.
Zeytinde yanlış budama en önemli verim kaybı nedenleri arasında gelmektedir. Yanlış budama teknikleri nedeniyle bir ağaçta yarı yarıya verim kaybı yaşanabilmektedir.
Budama sırasında çiftçilerimiz tarafından yapılan başlıca hatalar şunlardır:
-Yapılan şekil verme hataları verim gücünü azaltır. Sonrasında uygulanacak budamanın daha çok özen gerektirmesi dolayısıyla da işçilik giderlerini artırır.
-Aşırı budama, kuvvetli obur dallar üretimiyle ağaçta aşırı özsu tüketimine ve meyve azalmasına neden olur.
-Çiftçilerimizce ince dalların aşırı seyreltilmesi verimsizliğe ve güneş yanıklığına sebep olur.
-Çiftçilerimiz tarafından dalların çok meyilli bir şekilde kesilmesi. Bu şekilde yanlış kesimlerde yara yüzeyleri genişlemiş ve aynı zamanda bırakılan dalın direnci azalmış olur.
-Kesim yerlerinde tırnak bırakılması. Bu tırnaklardan ya demet halinde yeni sürgünler çıkar ya da çok fazla kesim sonucu buralarda kurumalar olur.
-Çiftçilerimiz tarafından ağaçtan ağaca geçerken veya bahçeden bahçeye geçerken budama makası ve testerelerinin göztaşı eriyiği veya çamaşır suyu ile dezenfekte edilmemesi. Kesim yapılan bahçede kanserli ağaçlar mevcut ise ve budama nemli havalarda yapılıyorsa mutlaka budama aletleri ağaçtan ağaca geçerken %5'lik Göztaşı eriyiği veya çamaşır suyu ile dezenfekte edilmelidir.
Üreticilerimizin zeytinde doğru budama konusunda İl Müdürlüğümüz Bitkisel Üretim ve Bitki Sağlığı Şubesine başvurarak gerekli teknik desteği almaları, ileriki yıllarda hatalı budamadan kaynaklı verim kayıplarının önüne geçecektir.